Yüksek protein tüketimine dayalı diyetler, kemik erimesine neden oluyor. İtalyan Corriere della Sera gazetesinde çıkan habere göre, Purdue Üniversitesinde görev yapan ve iki farklı araştırmanın verilerini analiz eden bilim adamları, menopoz sonrası fazla kilolarından kurtulmak için protein zengini bir beslenme modeli izleyen kadınları kemik erimesi riskine karşı uyardı.

Menopoz dönemindeki 43-80 yaşları arasında 28 kadının katıldığı ilk araştırmada, katılımcılara, 4 ay boyunda haftada 450 ile 700 gram vermelerini sağlamalarına yönelik bir diyet uygulandı. Araştırmada, katılımcıların 15′ine günlük aldıkları kalori miktarının yüzde 18′ini oluşturacak şekilde, et içermeyen ancak yumurta ve baklagiller gibi diğer protein kaynağı gıdaları kapsayan bir diyet verildi.

Araştırmacılar, diğer gruptaki 13 kişiye ise yüzde 30′u proteinden oluşan bir diyet uyguladı. Diyet ile bu proteinin yüzde 40′ını yağsız domuz etinden, yüzde 60′ını ise baklagiller, süt ürünleri ve yumurtadan almaları sağlandı.

4 aylık sürenin sonunda katılımcıların ortalama 8 kilo zayıfladığını gözlemlenirken, et de içeren ve protein bakımından daha zengin olan bir diyet izleyen ilk gruptaki kadınların kemik erimesiyle de karşı karşıya kaldığı belirlendi.

İkinci araştırmada ise bilim adamları, bu kez 9 hafta boyunda 1250 kalorilik bir diyet uygulanan menopoz dönemindeki 43 kadını gözlemledi. Bütün katılımcıların 1000 kalorilik bir vejeteryan diyet izlemesinin sağlandığı araştırmada, geriye kalan 250 kalori içinse 15 kişiden tavuk eti, 14 kişiden dana eti ve diğer 14 kişiden tereyağlı bisküvi ya da çikolata yemeleri istendi.
Son olarak 11 kişilik bir kontrol grubu oluşturan bilim adamları, bu araştırmanın sonucunda da katılımcıların kilo verdiğini ancak et açısından daha zengin olan bir beslenme modeli izleyen kadınlarda kontrol grubundakilere göre kemik erimesi riskinin daha fazla olduğunu gözlemledi.

Menopoz sonrası bir miktar kilo vermenin sağlık ve yaşam kalitesini artırmak açısından faydalı olduğunun altını çizen bilim adamları, ancak kadınlara öncelikle bir diyetisyene danışarak, kemik ve kas yoğunluğuna zarar vermeden kilo vermelerini sağlayacak bir program hazırlamalarını önerdi

Şimdiye kadar bu konuda bilgiler olmasına karşın, doğrudan bilimsel kanıtın bulunması zordu.

Araştırma, ABD’de Eunice Kennedy Shriver İnsan Gelişimi ve Ulusal Çocuk Sağlığı Merkeziyle ortaklaşa olarak sigara, alkol ve kafeinin hamile kalma olasılığı üzerindeki etkilerinin araştırıldığı çalışmanın bir parçası olarak yürütüldü.

Sonuçları “Fertility and Sterility” dergisinde yayınlanan araştırma, hamile kalmayı planlayan 18-40 yaşlarındaki sağlıklı 274 kadınla yapıldı.

Yaş, obezite, alkol ve sigara kullanımının hamile kalma olasılığını etkilediği bilinirken, uzmanlar stresin hamileliğe etkisiyle ilgili açık bir bulguya rastlamamışlardı.

Araştırmacılar, rahatlamanın çocuk sahibi olmak isteyen çiftlere yardımcı olabileceğini, konuyla ilgili daha çok araştırma yapılması gerektiğini belirttiler.

Araştırmada kadınların salyasında, stres hormonu olarak bilinen, heyecan, korku ve sinirlilik anlarında ortaya çıkan adrenalin ve kronik strese bağlı kortizol hormonunun seviyeleri ölçüldü.

Adrenalin seviyesi yumurtlama döneminde en yüksek olan kadınların hamile kalma olasılığının, seviyenin en düşük olduğu kadınlara göre yüzde 12 daha düşük olduğu, ancak kortizol hormonunun duruma bir etkisinin olmadığı ortaya çıktı.

YOGA RAHATLATABİLİR
Bulguların bebek istenilen dönemde çiftlerin olabildiğince rahat olmaları gerektiği tezini destekler nitelikte olduğunu açıklayan Oxford Üniversitesinden Dr. Cecilia Pyper, çalışmalarının sağlıklı bayanlarda hamile kalmayı etkileyen nedenlerin daha iyi anlaşılmasını amaçladığını söyledi.

Cecilia Pyper konuyla ilgili olarak, “Bu, stresin biyolojik ölçümünün, hamile kalma olasılığıyla ilişkisini ortaya çıkarmak amacıyla yapılan ilk araştırma. Bazı vakalarda rahatlama teknikleri, danışmanlık hizmetleri hatta yoga ve meditasyon gibi rahatlatıcı yöntemler bile yardımcı olabilir” dedi.

Kalp hastaların Ramazan’da dikkatli olması gerektiğini belirten Doç. Dr. Atilla Bitigen, “Kalp hastaları da oruç tutabilir. Ama önce doktorlarına gidip şeker ve EKG gibi testlerini yaptırsınlar” uyarısında bulundu.

Bugün’den Münevver Çakırtaş’ın haberine göre herhangi bir rahatsızlığı olmayanlarda orucun kalp açısından olumlu etkiler oluşturduğunu belirten Medical Park Fatih Hastanesi Kardiyoloji Direktörü Doç. Dr. Atilla Bitigen, kalp hastalarının mutlaka doktoruna danışarak oruç tutması gerektiğini vurguladı. Ritim bozukluğunun bir kısmı stresle bir kısmının da aşırı yemeklerle tetiklenebileceğini dile getiren Doç. Bitiken, “Açlık; adrenalin salgısını arttırabilir ve kan şekerinin düşmesi de stres oluşturabilir. Bu gibi özel durum dışındaki ritim bozukluğu olan hastalar, doktorları ile görüşüp ilaçlarını düzenleyerek oruçlarını tutabilirler” diye konuştu.

TANSİYON PROBLEMİNİZ VARSA…

Düzenli oruç tutmanın, kan basıncı normalleşmesine katkıda bulunduğu gösterildiğini dile getiren Doç. Bitiken, “Ancak iftarda aşırı yağlı ve tuzlu yiyeceklerin alınması, kan basıncında olağan dışı artışlara neden olabilir. Bunların da kalp yetmezliğini, inmeleri, felçleri ve kalp krizlerini tetikleyebileceği unutulmamalıdır. Bazı tansiyon hastalarının birden çok ve günün belli saatlerinde ilaç almaları zorunlu olabilir. Bu kişilerin oruç tutması, ilaçlarının vaktinde alınmamasına neden olacaksa, oruç tutmayabilirler” açıklamasını yaptı.

DİYABETE DE ETKİSİ OLUMLU

Doç. Bitiken, “Düzenli oruç tutmanın; damar sertliğinden koruyucu HDL kolesterolü arttırıcı etkileri ve koroner arter hastalıkları için önemli bir risk faktörü olan homosisteinin düzenlenmesindeki olumlu etkileri nedeniyle, normal kişileri koroner kalp hastalıklarından koruyucu etkisi vardır” dedi. Oruç tutmanın kan basıncı ve şeker hastalığı üzerinde olumlu etkileri nedeniyle de, kalp hastalıklarından korunmada yararlı olduğunun kanıtlandığına dikkat çeken Doç. Bitiken, “Bu nedenle sağlık açısından oruç tutmak faydalıdır” dedi.

İLAÇ SAATLERİ AYARLANABİLİR

Kalp hastalığı olanların oruca başlamadan önce doktorları ile görüşerek oruç tutup tutamayacaklarına karar verilmeli gerektiğinin altını çizen Doç. Bitiken, ilaç saatlerinin ayarlanabileceğine dikkat çekti. Bitiken şunları söyledi: “İdrar arttırıcı ilaç alanlar; oruç süresince sıvı alamayacakları için, özellikle de sıcak havalarda tansiyon düşüklüğüne, hatta böbrek yetmezliğine maruz kalabilirler. Günümüzdeki kalp ilaçlarının çoğu uzun etkili olup, bir veya iki dozda alınabilmektedir. Bu nedenle oruç tutacaklar, ilaçlarını hekim kontrolünde iftar ve sahur şeklinde ayarlayarak, ibadetlerini yapabilirler” Bitiken, oruca başlamış kalp hastalarının göğüs ağrısı, nefes darlığı, halsizlik, baş dönmesi ve çarpıntı gibi şikayetleri olursa mutlaka kardiyolojik muayeneye gitmeleri gerektiğini belirti:

KALP HASTALARI NASIL BESLENMELİ?

Kalp hastalarının özellikle iftarda yağlı, sindirimi zor ve ağır yiyeceklerden kaçınmalarını tavsiye eden Dr. Bitiken, şöyle devam etti:” İftarda çorba gibi sulu yiyeceklerle, süt, sütlaç, muhallebi, komposto ve hoşaf gibi tatlılarla oruç açıldıktan birkaç saat sonra, ana öğün yemeği yenebilir. Meyve ve sebzeler geç saate kalmadan alınabilir. Sahurda ise tok tutması için ağır, sindirimi zor gıdalardan kaçınılmalı, kızartmalardan uzak durulmalı, kahvaltı şeklinde sahur yemeği düzenlenmelidir. Özellikle yaz gününde uzun süreli sıcak havada oruç için bol sıvı alınarak oruca hazırlık yapılmalıdır.”

ANJİYO OLACAKSANIZ…

Anjiyografi öncesi oruç nedeniyle susuz kalmanın geri dönüşü mümkün olmayan böbrek hasarlarına yol açabileceğini dile getiren Dr. Bitiken, bu nedenle anjiyografi veya benzeri tetkik yapılacak kişilerin oruç tutmaması gerekir.

Ülser tedavisi beraberinde oruç tutmak hasta için sakıncalı bir durumdur. Midenin uzun süre boş kalması asit salgılamasını arttırı, buda ülserin oluşmasında yada iyileşmemesinde büyük ölçüde etkili olur.

Reflü şikayeti olanların ise tanı konduktan sonra oruç tutarken dikkat etmeleri gereken bazı kurallar var, bunlar:

İftar ve sahurda hızlı yemek yememek, mümkün olduğunca yavaş ve iyi çiğneyerek yemek, çiğ soğan, sarımsak, yağlı yiyecekler, kızartmalar, salçalı yemekler, portakal ve limon suyu, gazlı içecekler, domates suyu, nane, çikolata, kahve ve hamur işi ağır tatlılardan uzak durmak, iftardan en az 2-3 saat sonra yatmak. Yatarken de mümkün olduğunca yastığınızı yükseltmeniz sizi rahatlatacaktır.

Mide kanaması, sık sık ülser ve mide kanaması geçirenlerin oruç tutmaları sağlıklı değildir.

Şişkinlik ve kabızlık şikayetini sıklıkla yaşayanlar organik sebepler dışında, hızlı yemek yemekten ve gaz yapan yiyeceklerden kaçınmalıdırlar(baklagiller, bulgur, lahana vs).

Beslenmede ise genel olarak yağlı ve kızartılmış yiyeceklerden, ağır tatlılardan kaçınmak, yemekleri yavaş ve iyi çiğneyerek yemek, iftarda yemekle çok su içmemek ve suyu yemek aralarında tüketmek oldukça önemlidir. Haşlanmış sebze yemekleri, kompostolar, süt tatlılar ve haşlanmış etleri tercih etmeliyiz.

Yemeğin Tarifi
Enginarları temizleyip,limonla ovun.Limonlu suda haşlayarak fırın kabına alın.Kıyılmış soğanı yağda pembeleşinceye kadar kavurun.Kıymayı ilave ederek suyunu çekene dek kavurmaya devam edin.

Kavrulmış kıymayı enginarların ortasına doldurarak bir fırın kabına alın.Üzerlerine domates ve biber dilimleri yerleştirin.Kabuklarını temizlediğiniz arpacık soğanlarını,küp şeklinde kesilmiş havuç ve bezelyeleri tepsiye yerleştirin.Tuz,karabiber ve köri serpin.

Bir bardak et suyu dökerek fırında 15 dk pişirin.Üzerini dereotu ile süsleyip sıcak olarak servis yapın

Yemeğin Tarifi
Bonfileyi keskin bir bıçakla ince ince dilimleyin.Fırın ızgarasında çevirerek altını ve üstünü 1-2 dakika pişirin.

Tavada margarini eritin. Izgarada pişmiş bonfileleri sote edin. Tuz, karabiber ve kekiği ekleyin.

Patatesi kibrit çöpü biçiminde doğrayın. Sıvı yağda kızartın. Servis tabağına alın. Üzerine yoğurdu ilave edin. Izgarada kızarttığınız etleri de ekleyin. Domates ve biberi ızgarada kızartıp, garnitür olarak yemeğin yanında servis yapın.

Yemeğin Tarifi
Öncelıkle kuşbaşı kuzu etini; soğan, sarmısak, domates, biber ile su, tuz ve yağını ekleyerek pişirin. Pişen etleri süzerek başka bir kaba alın ve kekikleyin.

Unu, yumurtayı ve sütü iyice çırpın. Un topakları kalmamasına dikkat edin. Krep hamurundan bir kepçe alarak az yağlanmış teflon tavada 3 dakika bir tarafını, 3 dakika diğer tarafını olmak üzere pişirin. Tarifler dört kişilik verildiğinden 4 krep yeterli olacaktır.

Krebi bir kaseye koyarak pişen etleri içine yerleştirin. Kasenin dışında kalan krep hamuruyla ağzını kaptın. Kaseyi ters çevirerek tepsiye yerleştirin.

Kreplerin üzerine krep bohçasının büyüklüğünde bir dilim taze kaşar koyun. Peynirin üzerine bir miktar salça ya da ketçap koyarak 150 derece fırında peynir eriyene kadar pişirin.

Yemeğin Tarifi
Ayvaları soyup ikiye bölün ve çekirdekli kısımlarını çıkarın. Kararmamaları için limon suyu ile ovun.

Soğanları küçük küpler halinde doğrayıp zeytinyağında pembeleştirin. Eti ekleyip tahta kaşıkla karıştırın. Suyunu salıp tekrar çekinceye kadar kavurun. Sivri biberleri doğrayıp ilave edin. Kuşüzümü, kimyon, köri ve tuz ekleyin. 10 dakika daha pişirip ateşten alın.

Ayvaların çekirdek yataklarına, hazırladığınız etli karışımdan ikişer kaşık doldurun ve bir tencereye yerleştirin.

Un, tozşeker, zeytinyağı ve tuzu küçük bir kasede karıştırıp sos halini alıncaya kadar azar azar su ekleyerek çırpın. Ayvaların üzerine gezdirip karabiber serpin ve tencerenin kapağını kapatıp orta ateşte kaynamaya bırakın. Arasıra yemeğin suyundan kaşık kaşık ayvaların Üzerine gezdirerek yarımsaat kadar kısık ateşte pişirin. Sıcak olarak servis yapın.

Dikkat! Etlerin kurumaması için gerekirse kaynar su ekleyin.

Yemeğin Tarifi
Soğanları soyup ince doğrayın.2 çorba kaşığı soya yağında pirinçlerle birlikte çevirin. Üzerine et suyu döküp kaynatın. 10 dakika sonra içine küçük doğradığınız havuçları da ekleyip 10 dakika daha pişirin.

Peyniri ufalayın, pirinçle karıştırın. Yıkanmış domatesin çekirdeklerini çıkartıp küp şeklinde kesin. 1 limon suyunu ve 4 kaşık soya yağını karıştırın. Tuz, karabiber ve şekerle tatlandırın. Domatesi de ekleyip sos hazırlayın.

Yaprakları soğuk suda yıkayıp süzgece alın. Hazırladığınız iç malzemesiyle yaprakları dolma şeklinde sarın. Artan soya yağını tavada ısıtın. ve dolmaları bu yağda biraz çevirin. Hazırladığınız sosla birlikte servise sunun.